Maymundan mı geliyoruz?

Bu soruya cevap vermeden önce bazı konuları aydınlatmak daha doğru olur. Onlardan ilki ve en temeli “Evrim nedir?” sorusu.

Evrim, kesintisiz bir değişim ve uyum sürecidir. Durmaksızın devam eden, canlı türleri var oldukça da devam edecek olan süreçtir.  Değişen koşullara adapte olabilmek için geçirilen mutasyonlar ve bu mutasyonların gelecek nesillere aktarılması olayıdır. Evrim bireysel değildir, popülasyonlar için geçerli bir kavramdır.

Peki, bir türden diğer türe evrimleşirken oluşan canlılar ara tür müdür? Hayır, ara tür diye bir şey evrimsel biyolojide söz konusu değildir. Bu günkü kuşların atası olan dinozorlar bir ara tür değildir. Ya da şöyle düşünecek olursak her tür birbirinin ara türüdür. Dinozorlar kuşların ara türü ise kuşlar da gelecekte evrimleşeceği popülasyonun ara türüdür. Kesin olarak ara tür şeklinde sınıflandıracağımız popülasyonlar yoktur.

Peki, insanın evrimi?

Primatların kemirgenlerden ayrılıp evrimleşmesi ile ilerleyen bir yolculuk diyebiliriz. Milyonlarca yıllık bu yolculuk çeşitli dallara ayrılarak devam etmiştir.  Hominidae olarak adlandırılan ve büyük insansı canlıları ve insanı kapsayan aile zamanla dallara ayrılarak ortak atadan farklı türler oluşturur. Kısaca modern kuyruksuz maymunların ve insanların 6 milyon yıl önce var olan ortak bir atası var. Ve o atadan ayrılarak iki tür oluşturdular. Homo cinsi de bu süreçte evrimleşerek çeşitli dallar oluşturdu.

İki ayak üzerinde yürümeye başlamaları nasıl oldu?

Bu konu ile ilgili birçok teori var bir tanesi şöyle:

Afrika kıtasının yükselmesi ile yok olan ormanlar yerini savanlara bıraktı. Açıkta ve savunmasız kalan insansılar gelecek tehlikeleri görmek için iki ayak üzerinde durmaya başladılar. Boş kalan eller ilk önce taş atmaya daha sonra alet yapmaya başladı. Bu da beynin gelişmesini sağladı. Ama dik durmak kalçanın küçülmesi ve doğumların ölümle sonuçlanması gibi bir etki yarattı. Küçük kalça kemiğinin izin verdiği ve yaşam olanağı sunduğu erken doğumlar nesillerin devamını sağladı ve doğal seçilim bu yönde ilerledi. Gelişen beyin insan türünün sosyal bir hayvan olmasına ve bugün ki Homo sapiens’e kadar uzanmasına olanak sundu.

Bu türlerden bazıları şunlardır:

Homo habilis denen yetenekli insan modern insanın ilk uzak insan atasıdır. Yaklaşık 1.9 milyon yıl önce. Homo erectus dik insan, homo habilisten türemiş uzak insan atası.  2 milyon yıl önce evrimleşti – 400 000 yıl önce yok oldu (Homo erectusların bir kısmının günümüzden 50 000 yıl öncesine kadar yaşadığı iddia edilmektedir.)

Son olarak günümüzdeki maymunlardan gelmiyoruz ama onlarla ortak bir atamız var. Geniş bir açıdan bakarsak bütün canlıların ortak bir atası var. Bu ortak ata sayesinde tavuk, böcek ya da eğrelti otu sayılmıyorsak maymun da sayılmayız. Bir türe sahibiz ve akrabalarımızın maymun olması o kadar da abartılacak bir şey değil…

Daha detaylı araştırmak isterseniz başlangıç seviyesi olarak Hayvanlardan Tanrılara Sapiens kitabını önerebilirim. Şurası eksik burası yanlış dediğiniz her konuda yorum yapmaya çekinmeyin.

Etiketler:, ,

Sen ne düşünüyorsun peki?